Zoogiin jas
Read in Mongolian
Name(s) of Temple :
Zoogiin jas,
Rinchen Number :
729
Rinchen Name :
Zoogiin khural
Type of Monastery/Temple:
Other
Aimag where the temple is located:
Dundgovi
Sum where the temple is located:
Saintsagaan soum
Old Aimag Name :
Tusheet Khan
Old Khoshuu Name :
Daichin beisiin khoshuu
Historical Summary (In Mongolian only):
Дундговь аймаг Сайн цагаан сум Зоогийн хурал Түшээт хан аймгийн Дайчин Бэйс Мөнхочирын хошуу одоогийн Дундговь аймгийн Сайнцагаан сумын төрийн орчим Зоог Жаргалан хэмээх газарт энэ хурал байжээ.Энэ хурал эхэлж үүссэн тухай “...”Зоог” хэмээх дацанг Энх Амгалангийн гучин дөрөвдүгээр /1695/ онд уг хошууг Мэргэн вангийн хошуутай хамт байх цагт Хар Убш хэмээх хүн дацан хурал байгуулж дараа гучинзургаадугаар /1697/ онд хошуу салахад тэрхүү хар Убшийн дацан хурал шүтээний хамт манай хошуунд оролцож ирээд энд тэнд өргөө гэр дуган барьж уг хурал номын зүйлийг хуруулсаар Засаг Эрэндоржийн үед Зоог-Жаргалан хэмэх усны газар батлан байгуулсан.Одоо хэвээр сууж буй...” гэсэн гар бичмэл Үндэний төв архивийн гар бичмэлийн фондод хадгалагдаж байна.Тус хийдийн туурь нь одоо Сайнцагаан сумын төвөөс баруун хойш 4 км орчим Зоогийн хар овоо хэмээх овооны баруун талд бий.Зоогийн хурал нь 20-р зууны эхээр 4 дугантай /үүнээс нэг нь модон, гурав нь тоосгон/ 100 гаруй лам хурдаг,хийдийн дэргэдэх хар овоог тахидаг байжээ.Зуны эхэн сард Майдар эргэдэг ба зуны адаг сард 45 хоногийн Хайлан хурдаг байжээ.Мөн намрын эхэн сард Ганжуур эргэж дараа нь удалгүй 21 баг бүхий Цам гарч байжээ.1937 оны эхээр Зоогийн хурлаас 10 гаруй ламыг баривчлан Өмнөговь аймаг руу авч явж үлдсэн лам нарыг хүчээр тараан хар болгосноор тус хурал бүрэн хаагджээ.Лацдаж орхисон 4 дуганыг 1938 оны эхээр хагас дутуу нураагаад 1940 онд бүрэн нурааж дуусгасан байна.Зоогийн хүрээ нь Дайчин Бэйсийн хошууны нутгийн нэг хэсэг болох одоогийн Сайнцагаан сумын нутаг дэвсгэрт байсан бусад хийд, жасаа хурал, өртөө хурлуудаас харьцангүй том нь байжээ.Одоо тус хурлын туурин дээр тодорхой үлдсэн барилгын хана туурга суварганы суурь орон байхгүй харин 4 дуганы нь туурь бололтой 4 хэсэг газар газрын хөрснөөс үл ялиг өндөрссөн шороон далан бүхий /4-5 см өндөр/ ором газрын хөрсөнд эдгэрч үлдсэн байдаг. Холбогдох эх сурвалж: 1.Ч.Банзрагч Б.Сайнхүү “Монголын хүрээ хийдлийн түүх” УБ 2004 2. Сайнцагаан сумын иргэн 87 настай Дорж гуайтай хийсэн ярилцлагаас /2007.07.13/
Description of location :
The site is located 3 kilometers north of Dundgovi’s province centre, Mandal-govi city, and is on the right hand side of Zoogiin Khar owoo. South of the temple there is a Zoogiin Khural and the area has a local spring from which monks drink.
GPS coordinates :
North 45° 47’ East 106° 15’
Total site area:
Side1: Side2: Side3: Side4: Side5: Side6:
Revived temple on site :
No
Site status at the time of survey :
The site of this old monastery was shown to us by the present abbot of Dashgimpellin monastery in Mandalgovi. It is about 3 kilometers north of the city, and there is a road through the site. Therefore not much remains. The outlines of the 3 old temples can be made out. They were wooden temples, so only stones show the perimeters. The traces of some other small buildings and 2 stupas can be seen, too. A few things were found on the site (it is a busy area), such as copper fragments, bricks, and old pins.
Date of establishment of the monastery/temple :
Unknown
Date of closing and destroying the monastery :
Revival of the old monastery/temple:
Yes
Registration number of the revived temple:
ДУМХ 043 өөр газарт аймгийн т
Founder's name and title (if known):
Name and title : 4н настай лам - Interview Number:
Name and title : Ядамдорж Дугантын хийдийн их унзад лам - Interview Number:
Name and title : Таваа Зоогийн хурлын унзад лам - Interview Number:
Name and title : Цэвэгсүрэн гэсгүй лам - Interview Number:
Name and title : Дамбажамц хамба лам - Interview Number:
Date of Revival:
Monks in Old Temple :
60-70
Form Number :
ДУСЦ 044
Survey Team :
Team C
