Удганы хүрээ
Read in English
Сүм хийдийн нэр :
Удганы хүрээ,
Төвд нэр(үүд) кирилл үсэг (DOMM 2007):
Дамчайравжайлин
Төвд нэр Уайли:
*dam chos rab rgyas gling
Ринченгийн жагсаалт дахь дугаар :
102
Ринченгийн жагсаалт дахь нэр :
Удганы хүрээ /Дамчайравжайлин /
Сүм хийдийн төрөл :
дацан
Байрлах аймаг :
Хөвсгөл
Сум :
Эрдэнэбулган
Баг :
1-р баг
Аймгийн хуучин нэр :
Засагт хан
Хуучин хошууны нэр :
8-р Богдын бага шавь .Урианхайн зүүн сум ,Өвөр ширхтэн Урианхайн хошуу
Товч түүх :
Хөвсгөл аймаг Удганы хүрээ. / Хөвсгөл аймгийн Эрдэнэбулган сум/ Хуучин засаг захиргааны хувиараар Богдын бага шавийн нутаг Өвөр ширхтэн Урианхайн хошуу одоогийн Хөвсгөл аймгийн Эрдэнэбулган сумын 1-р багийн нутаг сумын төвөөс баруун хойш 32 кмт Эгийн голын баруун дэнж Хутагийн хөндий хэмээх газарт энэ хүрээ оршиж байжээ. 1810-аад оны үед Богдын хүрээний Чой гэцэл лам гэдэг хүн өөрийн хөрөнгөөр анхны дуганыг байгуулснаас хойш 10 орчим дугантай , 150-200 орчим лам хурдаг гэлүгбагийн чиглэлийн хурал номын газар байжээ. Удганы хүрээ хэмээн нутгийн олны дунд нэршсэн учир нь 19-р зууны сүүлч 20-р зууны эхээр Хөвсгөл аймгийн дархадын хязгаараас гаралтай нэгэн удган энд суурьшин бөө мөргөлийн зан үйл хийж нутгийн сүсэгтэн олны дунд нэр хүнд олж байсантай холбоотой гэж үзэх мэдээлэл байна. Юутай ч тус хүрээ нь Даяндээрхийн хүрээтэй нягт холбоотой ажиллаж хоёр талын лам нар хамтарч ном хаялцах томоохон дүйцэн өдрүүдэд аль нэг хүрээндээ харилцан нийлж хурал хурах явдал ялангуяа зуны эхэн сарын шинийн 15 -20, өвлийн эхэн сарын 15-30 хүртэл тогтмол хийгддэг байжээ. Одоогийн байдлаар уг хүрээ байсан туурийн суурь ором маш тодорхой мэдрэгдэх бөгөөд лавтай 7 сүм дуган болон 3-4 суварга хүрдний байгууламжийн туурь ажигдлагдаж байна. Нутгийн олны дунд хүрээ гэж нэршсэн болохоос биш сүм дуганы байгууламж лам нарын тоог үндэслэн хийд гэж үзвэл зохистой . 1. Хөвсгөл аймгийн Эрдэнэбулган сумын өндөр настан 81 настай Бямба-Очир гуайтай хийсэн ярилцлагаас. 2007.06.15
Байршлын тайлбар :
Эрдэнэбулган сумын төвөөс баруун тийш 32 км газар 1-р багийн нутагт Хутаг голын хөндий хэмээх газар Эгийн голын баруун дэнжид байрлана./голын эргээс 400-500 метр газарт / Өмнө зүгт 1.2 км-т Удганы ам, баруун талд 500 метр орчимд Цогт-Өндөр уул, хойд талд Сонгины хясаа, зүүн талд Эгийн гол цаад талд нь Модот өндөр уул байх бөгөөд Өндөр уулын ойн бүсэд хамаарах юм.
GPS хаяг :
North 50° 00’ East 100° 17’
Нийт талбайн хэмжээ:
Side1: У10 Side2: Ө10 Side3: У4 Side4: Ө4 Side5: У8 Side6: Ө8
Сүм хэвээр хадгалагдан үлдсэн :
No
Судалгаа явуулах үеийн байдал :
Уг хүрээний ул мөр суурь нь нилээд тод хадгалагдан үлдсэн. Одоогоор том жижиг долоон сүм дуганы чулуун суурь, зарим шон баганы модны ёзоор хэсэг нь үлдсэн байна.
Сүм хийд байгуулагдсан он :
1710 он
Сүм хийд хаагдсан болон нураагдсан он :
Тухайн газарт баригдсан шинэ сүм, дугана :
No
Үүсгэн байгуулагчийн нэр, цол хэргэм (мэдэгдэж байвал):
Нэр, цол хэргэм : Богдын хүрээний Чой гэцэл гэгч лам | Ярилцлагын дугаар:
Сэргээн байгуулагдсан огноо :
Хуучин хийдэд сууж байсан лам нар
200-д лам
Хүснэгтийн дугаар :
ХӨЭБ 054
судалгааны баг :
Team: Г
Бямба-Очир
Аман түүх
