Jambaldorj lam khuree
Read in Mongolian
Name(s) of Temple :
Jambaldorj lam khuree ,Lamtany khiid,Мergen khutagtyn khiid,Аsrakhuig mandaan delgeruulegch khiid,
Tibetan name(s) Cyrillic (DOMM 2007):
Жамбалдорж лам
Tibetan name Wylie:
*jam dpal rdo rje bla ma
Rinchen Number :
591
Rinchen Name :
Lamtyn khiid
Type of Monastery/Temple:
Monastic City
Aimag where the temple is located:
Sükhbaatar
Sum where the temple is located:
Uul-bayan soum
Old Aimag Name :
Setsen Khan
Old Khoshuu Name :
Dariganga khoshuu
Historical Summary (In Mongolian only):
Сүхбаатар аймгийн Уулбаян сумын Мэргэн хутагтын хийд буюу Асрахуйн мандаан дэлгэрүүлэгч хийд Хуучин Сэцэн хаан аймгийн Далай вангийн хошуу, одоогийн Сүхбаатар аймгийн Уулбаян сумын нутагт, говь хээрийн бүсэд, сумын төвөөс баруун урд зүгт 64 км-т Мэргэн хутагтын хийд буюу Ламтаны хийд урдуураа Сандаг жун овоо, баруун талаараа Их Лагтын Өндөр хэмээх худаг, хойгуураа Хүүхдийн овоо, Түгжамбын шанд, Алтан тэвш, зүүн талаараа Бага Лагтын худгаар хүрээлэгдэн оршиж байжээ. 1934-38 оны Хүрээ хийдийн судалгаанд Мэргэн хутагтын хүрээ буюу Өглөгийг бадруулагч хийд нь Лаг хэмээх газар хилээс дотогш 150 км, аймгийн төвөөс 180 км-т суурьшиж байсан бөгөөд Тэнгэр тэтгэгч хааны 34-р он буюу 1733 онд Хутагтын анхдугаар хувилгаан Лувсанжамба, нутгийн дарга асан Жаргал нарын санаачлагаар байгуулагджээ. Уг хийд нь гурван дуган, Жамбадаржаалин, Чойр гэсэн хоёр дацантай, 20 ламтай, нэг жастай байжээ. Аман эх сурвалж: Орлой мэргэн хутагтын хүрээ нь Орлойн баруун аймгийн Лагт хэмээх газар 1871 онд Асрахуйг мандаан дэлгэрүүлэгч хийд нэртэйгээр байгуулагджээ. Энэ хийд олноо Мэргэн хутагтын хүрээ гэж алдаршжээ. 20-аар зууны эхэн үед лам хуврагийн тоо 300 орчим байсан ба гол шүтээн нь Махгал байсан. Өдөр бүр Цогчэн хурахын зэрэгцээ Буддын шашны их, бага ухааныг судалдаг ухааны арван оронд мэргэшсэн эрдэм мэдлэгээрээ олон түмэнд гайхагдсан эрдэмтэн , мэргэд олноор төрөн гарч шашны гүн ухаан, зурхайн ухаан судалдаг зурхайч, оточ, авраач, гүрэмч нар сүсэгтэн олонд тусалдаг монголын томоохон хийдүүдийн нэг байжээ. 20-аар зууны эхэн үед мэргэн хутагтын хүрээг Богдын тамгатай долоон хутагтын нэг Ренчинбадам /сахилын алдар нь Лодойринчен/ удирдаж байжээ. Ламтаны хийд нь нүүдэллэж явсан бөгөөд 1.Лагт буюу Лагай 2.Эрдэнэ толгойд 3.Бадрах овоо ( Эрдэнэ овоо) гэдэг газар тус тус суурьшиж байжээ. Ламтаны нүүдэллэн хурал ном хурдаг Лагай, Өгөөмөр, хавцалын Эрдэнэ толгой зэрэг хийд сүмүүд байсан ба одоо ч туурь ором нь байна. Ламтан гэгээн Дарьгангын Алтан овоог жил бүр очиж тахидаг эзэн лам нь байсан гэдэг. Алтан овоог тахихаар явахдаа Өгөөмөр, Өлзийт хоолой, Эрдэнэ толгой, Байшинт, Сайн салаа гэх мэт газруудаар байнга буудаллан хоноглож хурал ном үйлдэж уул усаа аргадаж явдаг байсан гэлцдэг. Холбогдох эх сурвалж -Сүхбаатар аймгийн Орон нутгийн судлах музейн судалгаа -Я.Амарсайханы ярилцлага-(Сүхбаатар аймгийн Баяндэлгэр сумын Гандандамбадаржаалин хийдийн хамба лам) Базарын ярилцлага (Сүхбаатар аймгийн Уулбаян сумын өндөр настан
Description of location :
The site is located 64 km. west of Uul-bayan soum center. South of the site is Sandagjun ovoo, to the west is Ikh Lagtyn undur khudag, to the north are Khuukhdiin ovoo, Tug Jambyn shand and Altan tevsh and to the east is Baga Lagt khudag.
GPS coordinates :
North 46° 05’ East ° ’
Total site area:
Side1: Side2: Side3: Side4: Side5: Side6:
Revived temple on site :
No
Site status at the time of survey :
A mound of earth has been raised over the site. In 2005, Banzar built a stupa on the site.
Date of establishment of the monastery/temple :
1871
1860
Date of closing and destroying the monastery :
Revival of the old monastery/temple:
No
Founder's name and title (if known):
Date of Revival:
Monks in Old Temple :
300
386
300
386
Form Number :
СБУБ 033
Survey Team :
Team F
