Zoogiin jas

Read in Mongolian

Name(s) of Temple :
Zoogiin jas,

Rinchen Number :
729

Rinchen Name :
Zoogiin khural

Type of Temple :
Other

Aimag Temple located in :
Dundgovi

Sum Temple located in :
Saintsagaan soum

Old Aimag Name :
Tusheet Khan

Precis History(In Mongolian only):


Дундговь аймаг Сайн цагаан сум Зоогийн хурал Түшээт хан аймгийн Дайчин Бэйс Мөнхочирын хошуу одоогийн Дундговь аймгийн Сайнцагаан сумын төрийн орчим Зоог Жаргалан хэмээх газарт энэ хурал байжээ.Энэ хурал эхэлж үүссэн тухай “...”Зоог” хэмээх дацанг Энх Амгалангийн гучин дөрөвдүгээр /1695/ онд уг хошууг Мэргэн вангийн хошуутай хамт байх цагт Хар Убш хэмээх хүн дацан хурал байгуулж дараа гучинзургаадугаар /1697/ онд хошуу салахад тэрхүү хар Убшийн дацан хурал шүтээний хамт манай хошуунд оролцож ирээд энд тэнд өргөө гэр дуган барьж уг хурал номын зүйлийг хуруулсаар Засаг Эрэндоржийн үед Зоог-Жаргалан хэмэх усны газар батлан байгуулсан.Одоо хэвээр сууж буй...” гэсэн гар бичмэл Үндэний төв архивийн гар бичмэлийн фондод хадгалагдаж байна.Тус хийдийн туурь нь одоо Сайнцагаан сумын төвөөс баруун хойш 4 км орчим Зоогийн хар овоо хэмээх овооны баруун талд бий.Зоогийн хурал нь 20-р зууны эхээр 4 дугантай /үүнээс нэг нь модон, гурав нь тоосгон/ 100 гаруй лам хурдаг,хийдийн дэргэдэх хар овоог тахидаг байжээ.Зуны эхэн сард Майдар эргэдэг ба зуны адаг сард 45 хоногийн Хайлан хурдаг байжээ.Мөн намрын эхэн сард Ганжуур эргэж дараа нь удалгүй 21 баг бүхий Цам гарч байжээ.1937 оны эхээр Зоогийн хурлаас 10 гаруй ламыг баривчлан Өмнөговь аймаг руу авч явж үлдсэн лам нарыг хүчээр тараан хар болгосноор тус хурал бүрэн хаагджээ.Лацдаж орхисон 4 дуганыг 1938 оны эхээр хагас дутуу нураагаад 1940 онд бүрэн нурааж дуусгасан байна.Зоогийн хүрээ нь Дайчин Бэйсийн хошууны нутгийн нэг хэсэг болох одоогийн Сайнцагаан сумын нутаг дэвсгэрт байсан бусад хийд, жасаа хурал, өртөө хурлуудаас харьцангүй том нь байжээ.Одоо тус хурлын туурин дээр тодорхой үлдсэн барилгын хана туурга суварганы суурь орон байхгүй харин 4 дуганы нь туурь бололтой 4 хэсэг газар газрын хөрснөөс үл ялиг өндөрссөн шороон далан бүхий /4-5 см өндөр/ ором газрын хөрсөнд эдгэрч үлдсэн байдаг. Холбогдох эх сурвалж: 1.Ч.Банзрагч Б.Сайнхүү “Монголын хүрээ хийдлийн түүх” УБ 2004 2. Сайнцагаан сумын иргэн 87 настай Дорж гуайтай хийсэн ярилцлагаас /2007.07.13/

Description of location :
The site is located 3 kilometers north of Dundgovi’s province centre, Mandal-govi city, and is on the right hand side of Zoogiin Khar owoo. South of the temple there is a Zoogiin Khural and the area has a local spring from which monks drink.

GPS readings :
North 45° 47’  East 106°  15’

Revived temple on site :
No

Status of site at time of survey :
The site of this old monastery was shown to us by the present abbot of Dashgimpellin monastery in Mandalgovi. It is about 3 kilometers north of the city, and there is a road through the site. Therefore not much remains. The outlines of the 3 old temples can be made out. They were wooden temples, so only stones show the perimeters. The traces of some other small buildings and 2 stupas can be seen, too. A few things were found on the site (it is a busy area), such as copper fragments, bricks, and old pins.

Date of founding the monastery/temple :
Unknown

Date of closing and destroying the monastery :
Огноо хаагдсан: Unknown - Ярилцлагын дугаар:
Огноо нураагдсан:: - Ярилцлагын дугаар:

Old monastery/temple revived:
Yes

Revived temple register number:
ДУМХ 043 өөр газарт аймгийн т

Үүсгэн байгуулагч хүний нэр болон цол хэргэм (мэдэгдэж байвал):
Нэр, цол хэргэм : 4н настай лам - Ярилцлагын дугаар:
Нэр, цол хэргэм : Ядамдорж Дугантын хийдийн их унзад лам - Ярилцлагын дугаар:
Нэр, цол хэргэм : Таваа Зоогийн хурлын унзад лам - Ярилцлагын дугаар:
Нэр, цол хэргэм : Цэвэгсүрэн гэсгүй лам - Ярилцлагын дугаар:
Нэр, цол хэргэм : Дамбажамц хамба лам - Ярилцлагын дугаар:

Date of Reviving:
Year : 1990 10 - Ярилцлагын дугаар:

Monks in Old Temple :
60-70

Notes :
For more information see ДУСЦ 044 AM.pdf

Form Number :
ДУСЦ 044

Survey Team :
Team C

Газрын зураг / Map

Additional Material / Нэмэлт материал

ДУСЦ 044

Site Plan

Site plan drawn by surveyors